Skip to Content Skip to Navigation
Member Login

Member login

No account? JOIN US
WAL
News

Mae Gofalwyr Cymru yn galw am gamau gan ymgeiswyr cyngor i gefnogi gofalwyr di-dâl sy'n ei chael hi'n anodd

14 April 2022

Mae Gofalwyr Cymru yn galw am weithredu gan ymgeiswyr cynghorau wrth iddynt lansio eu maniffesto cyn yr etholiadau awdurdodau lleol ar Fai 5ed.

Er bod bron pob un o’r cyfyngiadau Covid wedi’u codi, mae gofalwyr di-dâl yng nghefn y ciw o ran gwasanaethau lleol y maent yn dibynnu ar eu hail-agor, ac maent yn cael trafferth gyda’r costau gofal uwch ar ben argyfwng y gostau byw.

Mae cannoedd o filoedd o ofalwyr di-dâl ledled Cymru wedi gweld eu hiechyd a’u harian yn dirywio wrth iddynt orfod darparu mwy o ofal gyda llai o gymorth mewn cymunedau ledled Cymru yn ystod y pandemig. Fe wnaeth gofalwyr di-dâl ym mhob cymuned yng Nghymru arbed £33m bob dydd i wasanaethau cymdeithasol llywodraeth leol a gwasanaethau eraill yng Nghymru yn anterth y pandemig trwy ofalu am bobl sâl, henoed a phobl anabl.

Canfu ymchwil diweddar a gyhoeddwyd gan yr elusen fod llawer o wasanaethau awdurdodau lleol y mae gofalwyr yn dibynnu arnynt, a'r rhai y maent yn gofalu amdanynt, yn dal i gael eu tarfu'n fawr. Dim ond 8% o ofalwyr a ddywedodd fod canolfannau dydd a chartrefi gofal ar gyfer egwyliau seibiant wedi ailagor yn llawn, a dim ond 16% a ddywedodd fod gwasanaethau gwarchod wedi ailagor yn llawn. Mae gofalwyr yn delio â’r cynnydd yng nghostau gofalu ar ben chwyddiant cyflymach, ac mae ymchwil diweddar gan Gynhalwyr Cymru wedi canfod bod gofalwyr yng Nghymru yn gorfod gwario £1,300 o’u harian eu hunain ar gyfartaledd i ddarparu gofal.

Mae Gofalwyr Cymru wedi rhyddhau maniffesto “Adferiad i Ofalwyr”, yn Gymraeg a Saesneg.

Mae'r elusen yn galw ar awdurdodau lleol i wneud hynny:

  • Adfer ac ailagor gwasanaethau lleol i ofalwyr di-dâl cyn gynted â phosibl
  • Cynnydd ym mhob blwyddyn o dymor nesaf yr awdurdod lleol yng ngwariant cynghorau ar wasanaethau i ofalwyr i leihau nifer y gofalwyr sy'n colli allan ar gymorth
  • Cyflwyno cynlluniau grant lleol i helpu gofalwyr i ymdopi â chostau cynyddol gofalu ar ben costau byw cynyddol.
  • Darparu eglurder brys ar gymhwysedd gofalwyr ar gyfer profion Covid am ddim wrth symud ymlaen a hyrwyddo i ofalwyr sut y gallant gael mynediad at brofion

Gellir gweld maniffesto Gofalwyr Cymru ar gyfer yr etholiadau awdurdod lleol ar wefan carerswales.org. Mae Gofalwyr Cymru yn annog gofalwyr, a phawb sy’n eu cefnogi, i drafod y maniffesto ag ymgeiswyr y cyngor. Rhaid i’r awdurdodau lleol a etholir fis nesaf roi gobaith a chyflawni gwelliannau gwirioneddol i ofalwyr di-dâl.

Meddai Beth Evans, Rheolwr Polisi Gofalwyr Cymru

“Mae gofalwyr di-dâl ym mhob cymuned yng Nghymru wedi cael eu gwthio i’r brig gan y pandemig a’r argyfwng costau byw. Mae eu hiechyd meddwl a chorfforol wedi gwaethygu, a thrwy ddarparu gofal di-dâl i bobl mewn angen maent wedi arbed biliynau o bunnoedd y flwyddyn i wasanaethau cymdeithasol llywodraeth leol a’r GIG.

Mae ein hymchwil wedi canfod bod y gwasanaethau awdurdodau lleol y mae gofalwyr yn dibynnu arnynt yn cael eu tarfu’n fawr o hyd. Ar adeg o gyfyngiadau Covid minimol, ni ddylai gofalwyr orfod aros yn hirach am adferiad o’r pandemig a rhaid i’r etholiadau awdurdod lleol fod yn gychwyn ar y newid hwn.

Mae gofalwyr di-dâl angen y cynghorwyr a etholwyd ar Fai 5ed i weithredu i ailagor gwasanaethau i ofalwyr, helpu gyda chostau gofalu a’u cefnogi i gael mynediad at brofion Covid am ddim. Rydym yn annog pawb i ofyn i’w hymgeiswyr lleol sut y byddant yn cefnogi gofalwyr di-dâl os cânt eu hethol”.

Back to top