Skip to Content Skip to Navigation
Member Login

Member login

No account? JOIN US
UK
Uncategorised

Mae gofalwyr di-dâl yng Nghymru wedi arbed £33 miliwn bob diwrnod o’r pandemig

26 November 2020

Ac eto, dim ond 7% o oedolion sy'n ymwybodol bod gan ofalwyr hawliau cyfreithiol

Yn ôl ymchwil newydd gan elusen Gofalwyr Cymru, gyda phob diwrnod o'r pandemig COVID-19 sy'n mynd heibio, mae gofalwyr di-dâl yng Nghymru yn arbed £33 miliwn i Lywodraeth Cymru gyda’r gofal maen nhw’n ei ddarparu,

Mae'r ymchwil, a ryddhawyd ar gyfer y Diwrnod Hawliau Gofalwyr, yn amcangyfrif bod y gofal sydd yn cael ei ddarparu gan bobl sy'n gofalu am rywun sydd â salwch corfforol a meddyliol, sy’n hŷn neu sydd ag anabledd yn ystod y pandemig, wedi arbed £8.4 biliwn hyd yn hyn, ar ôl dim ond wyth mis.

Ar ben hynny, canfu arolwg y Diwrnod Hawliau Gofalwyr bod 91% o oedolion yng Nghymru yn teimlo bod gofalwyr di-dâl wedi bod yn bwysig yn ystod y pandemig, o ran cefnogi teulu neu ffrindiau sydd yn dioddef o anabledd neu salwch.

Er gwaethaf gwerthfawrogiad y cyhoedd o gyfraniad sylweddol gofalwyr di-dâl, dim ond 7% o oedolion oedd yn gwybod bod gan ofalwyr di-dâl hawliau cyfreithiol.

Gyda llawer o wasanaethau cymorth wyneb yn wyneb pwysig fel canolfannau dydd a grwpiau cymorth wedi cael eu lleihau’n sylweddol neu wedi cau, mae Gofalwyr Cymru yn rhybuddio y bydd pobl sy'n gofalu o amgylch y cloc yn torri i lawr ar ôl misoedd o ofalu heb seibiant a heb gael y cymorth sydd ei angen arnynt.

Mae Gofalwyr Cymru yn galw ar Lywodraeth Cymru i ymrwymo i’r canlynol:

  • Cyflwyno ymgyrch codi ymwybyddiaeth gyhoeddus, fawr i gynyddu ymwybyddiaeth o ofalwyr di-dâl ac o’u hawliau cyfreithiol i gael gwybodaeth, cyngor a chymorth, sydd yn cael ei gynnwys yn Neddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant (Cymru)
  • Sicrhau bod gweithwyr iechyd a gofal cymdeithasol proffesiynol yn gallu adnabod gofalwyr fel rhan o’u gwaith, a chyflwyno dyletswydd newydd ar y GIG i adnabod gofalwyr a hybu eu hiechyd a'u lles
  • Darparu mwy o gefnogaeth ariannol i wasanaethau gofalwyr ar lefel leol

Rhybuddiodd Claire Morgan, Cyfarwyddwr Gofalwyr Cymru:

"Yn ôl ein hymchwil diweddaraf, mae cymdeithas yn gwerthfawrogi’r rôl hanfodol mae gofalwyr di-dâl wedi bod yn ei gwneud yn ystod y pandemig, ond mae’r diffyg o ran cyllid craidd a gwybodaeth gyffredinol ynghylch hawliau gofalwyr wedi gadael llawer o ofalwyr di-dâl yn teimlo fel eu bod nhw wedi cael eu hanghofio a’u tanwobrwyo. Mae’n rhaid i Lywodraeth Cymru gydnabod y cyfraniad enfawr sydd yn cael ei wneud gan ofalwyr, sydd wedi bod yn drydydd piler iechyd a gofal cymdeithasol sydd wedi cael ei anghofio yn ystod y pandemig hwn. Petasai’n rhaid i'w cyfraniad gael ei ddisodli gan wasanaethau statudol sydd yn cael eu hariannu gan y wladwriaeth, buasai’n costio swm syfrdanol o £33 miliwn bob un diwrnod. Nid yw'r cyfraniad hwn yn gynaliadwy, gyda llawer o ofalwyr yn dweud eu bod nhw wedi blino'n lân. Mae'n bwysig dros ben bod gofalwyr yn cael eu hadnabod yn gyflymach, ac yn cael gwell gwybodaeth a chymorth i sicrhau eu bod yn gallu parhau i ofalu'n ddiogel a'u bod nhw’n cael cymorth hefyd, i ofalu am eu hiechyd a'u lles eu hunain".

- DIWEDD –

 

Cyswllt y cyfryngau

Cysylltwch â swyddfa Gofalwyr Cymru ar 029 2081 1370 (Llun-Gwe)

Tu allan i oriau: 07377 723895

 

Neu cysylltwch â swyddfa’r wasg Carers UK ar:

  • 020 7378 4937 (9am-5pm, Llun - Gwener)
  • 07580 130090/ 07941 273 108 (tu allan i oriau)
  • This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

Diwrnod Hawliau Gofalwyr 2020: Gwybod Eich Hawliau

Bob blwyddyn, mae Carers UK a Gofalwyr Cymru yn trefnu Diwrnod Hawliau Gofalwyr, i ddod â sefydliadau ar draws y Deyrnas Unedig at ei gilydd i helpu gofalwyr yn eu cymuned leol i wybod beth yw eu hawliau, ac i ddarganfod sut i gael y cymorth a'r gefnogaeth mae ganddynt yr hawl i’w cael 

Bob dydd, mae 6,000 o bobl yn y Deyrnas Unedig yn dod yn ofalwyr - rhywbeth nad oes llawer o bobl wedi gallu cynllunio ar ei gyfer. Yn ystod Diwrnod Hawliau Gofalwyr eleni, rydym yn ymuno â sefydliadau ar draws y Deyrnas Unedig i helpu gofalwyr yn eu cymunedau lleol i ddod o hyd i'r cymorth sydd ei angen arnynt.

Mae Diwrnod Hawliau Gofalwyr 2020 yn cael ei gynnal ar 26 Tachwedd, ac yn cael ei ariannu trwy garedigrwydd Barclays LifeSkills. Mae Barclays LifeSkills wedi helpu Carers UK i ddatblygu canllaw ymarferol ac adnoddau fideo i helpu gofalwyr i ddeall y gwahanol ffurflenni neu i ddeall sut i weithio’n hyblyg, i gynnig awgrymiadau ymarferol ar sut i ofyn i'ch cyflogwr am gael newid eich trefniadau gweithio, ac i helpu gofalwyr i gydnabod eu rôl ofalu ac i gael y cymorth sydd ei angen arnynt.

 

Ynghylch yr ymchwil

Mae gwerth amcangyfrifedig gofal di-dâl yn y papur briffio hwn yn seiliedig ar arolwg cynrychioliadol a gwblhawyd gyda YouGov ym mis Hydref a mis Tachwedd 2020. Holwyd 5,741 o bobl. Cynhaliwyd yr arolwg ar-lein. Gofynnodd yr holiadur:

Ydych chi’n darparu cymorth di-dâl i rywun sy'n hŷn, yn ddifrifol wael, neu sydd ag anabledd ar hyn o bryd?

Gofynnwyd i'r rheini sy'n darparu gofal di-dâl ar hyn o bryd

Tua sawl awr yr wythnos ar gyfartaledd ydych chi’n eu treulio yn darparu cymorth di-dâl? (Dewiswch yr opsiwn sydd fwyaf perthnasol)

 

  • 0-9 awr yr wythnos
  • 10-19 awr yr wythnos
  • 20-49 awr yr wythnos
  • Mwy na 50 awr yr wythnos

Defnyddio'r atebion i'r cwestiynau hyn ac amcangyfrifon poblogaeth canol blwyddyn 2019[1]  y Swyddfa Ystadegau Gwladol ar gyfer pobl dros 18 oed. Cyfrifwyd nifer yr oriau o ofal di-dâl sydd yn cael eu darparu bob wythnos ar draws y Deyrnas Unedig yn defnyddio pwynt canol pob categori (h.y. 5 awr am 0-9 awr) ac eithrio'r categori olaf ,a gafodd ei gapio ar 50 awr. Yna, cafodd hyn ei luosi â chyfradd fesul awr o ofal newydd (£23), a gafodd ei ddarparu gan yr Uned Ymchwil Gwasanaethau Cymdeithasol Personol ym Mhrifysgol Caint (a ryddhawyd ym mis Chwefror 2020) [2]. Mewn llawer o achosion, byddai'r gofal a ddarperir gan deulu a ffrindiau yn llawer mwy costus petasai’n cael ei ddarparu gan weithwyr iechyd a gofal cymdeithasol proffesiynol, oherwydd cymhlethdod yr anghenion gofal.

Ynghylch Gofalwyr Cymru

Mae Gofalwyr Cymru yn rhan o Carers UK. Rydym yn elusen sydd yn cael ei harwain gan ofalwyr, i ofalwyr – ein cenhadaeth ydy gwneud bywyd yn well i ofalwyr.

  • Rydym yn darparu cyngor, gwybodaeth a chymorth arbenigol
  • Rydym yn cysylltu gofalwyr, fel bod neb yn gorfod gofalu ar eu pen eu hunain
  • Rydym yn ymgyrchu gyda’n gilydd dros newid parhaol
  • Rydym yn arloesi i ddod o hyd i ffyrdd newydd o gyrraedd a chefnogi gofalwyr

I gael cyngor ymarferol a gwybodaeth am ofalu, ewch i www.carerswales.org neu anfonwch e-bost at This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.

Rydym wedi datblygu gwybodaeth benodol i gefnogi gofalwyr yn ystod y pandemig yn: https://www.carersuk.org/coronavirus

Fforwm Carers UK  yw ein cymuned ar-lein o ofalwyr, ac mae’r fforwm ar gael i ofalwyr 24 awr y dydd, 365 diwrnod yr wythnos.  Mae gofalwyr yn gallu ymuno â’r fforwm a Gofalwyr Cymru yn: www.carersuk.org/forum.

Gwefan:          www.carerswales.org

Facebook:       www.facebook.com/CarersWales   

Twitter:            @CarersWales

Mae Gofalwyr Cymru yn rhan o Carers UK.  Mae Carers UK yn elusen sydd wedi’i chofrestru yng Nghymru a Lloegr (246329) ac yn yr Alban (SCO39307), ac yn gwmni cyfyngedig drwy warant sydd wedi’i gofrestru yng Nghymru a Lloegr (864097).

 

[1] Office for National Statistics (2020) Population Estimates - https://www.ons.gov.uk/peoplepopulationandcommunity/populationandmigration/populationestimates

[2] Personal Social Services Research Unit at The University of Kent (2020) ‘Unit costs of health and social care 2019’ https://kar.kent.ac.uk/79286/11/UCFinalFeb20.pdf

Back to top